Φορολογικές δηλώσεις: Τελευταία ευκαιρία για διορθώσεις πριν ξεκινήσουν οι διασταυρώσεις

Οι τελευταίες ημέρες πριν από την εκπνοή της προθεσμίας υποβολής των φορολογικών δηλώσεων εξελίσσονται σε κρίσιμο διάστημα για χιλιάδες φορολογούμενους που διαπιστώνουν ότι οι δηλώσεις τους περιέχουν λάθη, παραλείψεις ή ανακρίβειες. Η δυνατότητα υποβολής τροποποιητικής δήλωσης χωρίς επιβαρύνσεις έως τις 24 Ιουλίου -και έως τις 31 Ιουλίου για συγκεκριμένες κατηγορίες φορολογουμένων που συμμετέχουν σε νομικά πρόσωπα με απλογραφικά βιβλία- αποτελεί ουσιαστικά την τελευταία ευκαιρία πριν η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων ξεκινήσει τον νέο γύρο ηλεκτρονικών διασταυρώσεων. Η φορολογική διοίκηση έχει πλέον στη διάθεσή της ένα εκτεταμένο δίκτυο ψηφιακών πληροφοριών. Στοιχεία από εργοδότες, ασφαλιστικά ταμεία, τράπεζες, πλατφόρμες βραχυχρόνιων μισθώσεων, συμβολαιογράφους, εταιρείες ηλεκτρονικής ενέργειας, ακόμη και από το myDATA, διασταυρώνονται αυτόματα με τις δηλώσεις εισοδήματος, περιορίζοντας σημαντικά τα περιθώρια απόκρυψης εισοδημάτων ή λανθασμένης συμπλήρωσης στοιχείων. Σύμφωνα με τη φορολογική νομοθεσία, ανακριβής θεωρείται κάθε δήλωση από την οποία προκύπτει μικρότερη φορολογική επιβάρυνση σε σχέση με αυτή που πραγματικά αναλογεί. Αυτό μπορεί να συμβεί είτε επειδή δεν δηλώθηκαν όλα τα εισοδήματα είτε επειδή καταχωρίστηκαν λανθασμένα στοιχεία που μειώνουν τον φόρο. Οι συνηθέστερες περιπτώσεις αφορούν εισοδήματα από περιστασιακή εργασία, αναδρομικές αποδοχές, ενοίκια, βραχυχρόνιες μισθώσεις, επιδόματα ή αποζημιώσεις που δεν μεταφέρθηκαν σωστά στη δήλωση. Συχνά προβλήματα εμφανίζονται επίσης στους κωδικούς που αφορούν ηλεκτρονικές αποδείξεις, τεκμήρια διαβίωσης, στοιχεία κατοικιών και οχημάτων ή ακόμη και σε λάθη που οφείλονται στη μεταφορά δεδομένων από τρίτους φορείς. Οι φοροτεχνικοί επισημαίνουν ότι αρκετοί φορολογούμενοι θεωρούν πως αφού η δήλωση έχει ήδη υποβληθεί, δεν υπάρχει λόγος επανελέγχου. Ωστόσο, η εμπειρία των προηγούμενων ετών δείχνει ότι σημαντικός αριθμός τροποποιητικών δηλώσεων κατατίθεται τις τελευταίες ημέρες της προθεσμίας, είτε επειδή οι ίδιοι οι φορολογούμενοι εντόπισαν παραλείψεις είτε επειδή ενημερώθηκαν εκ των υστέρων για νέα στοιχεία που αναρτήθηκαν στο πληροφοριακό σύστημα της ΑΑΔΕ. Οι συνέπειες μιας ανακριβούς δήλωσης μπορεί να αποδειχθούν ιδιαίτερα δαπανηρές. Όταν από τον έλεγχο προκύψει ότι ο φόρος που αναλογεί είναι υψηλότερος από αυτόν που βεβαιώθηκε αρχικά, εκδίδεται πράξη διορθωτικού προσδιορισμού και ο φορολογούμενος καλείται να πληρώσει τόσο τη διαφορά του φόρου όσο και πρόστιμο, το οποίο αυξάνεται ανάλογα με το μέγεθος της απόκλισης. Ειδικότερα, όταν η διαφορά κυμαίνεται από 5% έως 20% του φόρου που είχε αρχικά δηλωθεί, επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με το 10% της διαφοράς. Αν η απόκλιση ξεπερνά το 20% και φθάνει έως το 50%, το πρόστιμο αυξάνεται στο 25%, ενώ όταν η διαφορά υπερβαίνει το 50%, η κύρωση φθάνει στο 50% του επιπλέον φόρου που προκύπτει μετά τον έλεγχο. Στην επιβάρυνση αυτή προστίθεται και ο τόκος εκπρόθεσμης καταβολής, ο οποίος σήμερα διαμορφώνεται στο 0,73% για κάθε μήνα καθυστέρησης. Αυτό σημαίνει ότι σε περιπτώσεις όπου η παράλειψη αφορά παλαιότερα φορολογικά έτη, η συνολική οφειλή μπορεί να αυξηθεί σημαντικά, καθώς συνυπολογίζονται ο επιπλέον φόρος, οι τόκοι και τα σχετικά πρόστιμα. Ακόμη αυστηρότερες είναι οι κυρώσεις στις περιπτώσεις ανακριβών δηλώσεων ΦΠΑ και παρακρατούμενων φόρων. Εκεί το πρόστιμο ανέρχεται στο 50% της διαφοράς που θα διαπιστώσει ο έλεγχος. Αντίθετα, στις τροποποιήσεις στοιχείων ακινήτων (Ε9) προβλέπεται πάγιο πρόστιμο 100 ευρώ, ενώ όταν οι ίδιες διορθώσεις αφορούν περισσότερα φορολογικά έτη, επιβάλλεται, υπό προϋποθέσεις, ένα μόνο πρόστιμο. Η ΑΑΔΕ έχει ήδη ανακοινώσει ότι μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας υποβολής των δηλώσεων θα ενεργοποιηθεί νέος κύκλος εκτεταμένων ηλεκτρονικών διασταυρώσεων, αξιοποιώντας πλέον ακόμη περισσότερες βάσεις δεδομένων. Το τελευταίο διάστημα η φορολογική διοίκηση έχει ενισχύσει σημαντικά τα ψηφιακά εργαλεία που διαθέτει, ενώ οι αυτοματοποιημένοι έλεγχοι επεκτείνονται συνεχώς σε νέες κατηγορίες εισοδημάτων και συναλλαγών. Για τον λόγο αυτό οι φοροτεχνικοί συνιστούν στους φορολογούμενους να μην περιμένουν την ειδοποίηση της Εφορίας. Η έγκαιρη υποβολή τροποποιητικής δήλωσης πριν από τη λήξη της προθεσμίας παραμένει η ασφαλέστερη επιλογή, καθώς μπορεί να αποτρέψει σημαντικές οικονομικές επιβαρύνσεις αλλά και πολύμηνες διαδικασίες ελέγχου. Οι επόμενες εβδομάδες αναμένεται να είναι ιδιαίτερα κρίσιμες, καθώς μετά την ολοκλήρωση της φετινής εκστρατείας υποβολής δηλώσεων η ΑΑΔΕ θα περάσει από τη φάση της υποβολής στη φάση των ελέγχων, αξιοποιώντας για ακόμη μία χρονιά το εκτεταμένο ψηφιακό της οπλοστάσιο για τον εντοπισμό αποκλίσεων και αδήλωτων εισοδημάτων.